Bijwerkingen chemotherapie: haaruitval

Sommige chemotherapiebehandelingen beschadigen je haar. Soms wordt het dunner. Soms verlies je je haar volledig. Voor veel mensen is dit een moeilijke en zelfs emotionele beleving. Haaruitval komt niet bij elke soort chemotherapie voor. Op de therapiefiche lees je of dit bij jouw behandeling mogelijk is. 

Je begint je haar te verliezen tussen dag 14 en dag 17 na je eerste chemobehandeling. Bij sommige mensen of sommige behandelingen kan het ook iets later zijn. 

Gemiddeld groeit je haar 2 tot 4 maanden na het einde van de chemotherapie terug. Het kan er wel anders uitzien: een andere kleur, vorm of structuur. Heel uitzonderlijk groeit je haar niet meer terug.

Wat kan je merken?

• Je haar valt uit of wordt dunner.
• Je kunt last hebben van een branderig of pijnlijk gevoel op de hoofdhuid wanneer je haar uitvalt.
• Je verliest vaak niet alleen hoofdhaar, maar ook wenkbrauwen, wimpers en lichaamshaar.
• Haaruitval is meestal pijnloos. 

Wat kan je zelf doen?

Bereid je voor 

• Het kan helpen om vooraf na te denken wat je wil doen als je haar uitvalt of dunner wordt.
• Wil je een pruik, sjaaltje, muts, hoed of pet? Kies wat goed voelt voor jou.
• Twijfel je over een pruik? Ga vooraf al eens langs bij een pruikenwinkel. Een pruik kiezen is makkelijker als je nog haar hebt. Op veel plaatsen kan je een pruik reserveren zonder verplichting.
• Een deel van de kosten voor een pruik krijg je terug via het ziekenfonds. Soms komt je hospitalisatieverzekering ook tussen. Je moet de pruik dan wel kopen in een erkende pruikenwinkel. Je hebt een medisch attest en de aankoopfactuur nodig. Meer informatie krijg je bij de sociale dienst van ons ziekenhuis of op deze pagina.
• Het kan helpen om je haar vooraf al wat korter te knippen. Dat maakt de haaruitval soms minder opvallend.

Praat over je gevoelens 

• Je haar verliezen kan heel heftig zijn. Het is normaal dat je je droevig, angstig of onzeker voelt.
• Praat erover met je familie, vrienden, arts, oncocoach, verpleegkundigen,… Ze kunnen je beter helpen als ze weten hoe jij je voelt.
• Je kunt reacties krijgen op je nieuwe uiterlijk, ook van kinderen. Soms weten mensen niet hoe hiermee moeten omgaan. Dat kan ongemakkelijk zijn.
• Zeg gerust wat die reacties met je doen. Kies zelf aan wie je meer uitleg wilt geven.

Behandel je haar en hoofdhuid voorzichtig 

• Verf je haar niet met chemische producten. Wil je je haar toch kleuren? Gebruik natuurlijke producten of een zachte kleurshampoo.
• Laat geen permanent zetten.
• Gebruik geen haarspray tijdens je chemotherapie.
• Bescherm je hoofdhuid
  • Bescherming tegen de zon: gebruik zonnecrème met hoge bescherming (bijvoorbeeld factor 50), draag een hoed of een pet.
  • Bescherming tegen afkoeling: draag ‘s nachts een sjaaltje of muts.
• Vermijd irritatie van de hoofdhuid.
• Was je haar voorzichtig met lauw water. Gebruik een zachte shampoo en crèmespoeling.
• Droog je haar voorzichtig (al deppend) of met de haardroger op lage temperatuur.
• Kam je haar voorzichtig met een zeer zachte borstel of een kam met wijde tanden. Begin onderaan te kammen en eindig bovenaan.

Wanneer neem je contact op met de oncocoach en/of huisarts?

• Je hebt vragen over haarverlies.
• Je hoofdhuid doet erg veel pijn.

Neem contact op met een oncocoach.

Welke bijkomende behandeling of ondersteuning kan je krijgen?

• Je kunt terecht bij de sociale dienst van het ziekenhuis voor:
  • Adressen en websites waar je een pruik, muts, sjaaltje of andere oplossing kunt vinden.
  • Informatie over de terugbetaling van je pruik.
• De arts, oncocoach en verpleegkundigen staan klaar om te luisteren als je vragen hebt over haarverlies.